KINSHASA – België registreert een sterke toename van het aantal asielaanvragen van personen die afkomstig zijn uit de Democratische Republiek Congo. Terwijl er in 2023 nog ongeveer 1.250 aanvragen waren, is dat aantal in 2025 gestegen tot 2.500. In de eerste drie maanden van 2026 alleen al werden meer dan 450 aanvragen ingediend.

De  cijfers werden op maandag 13 april 2026 bekendgemaakt in Kinshasa door de Belgische minister van Asiel en Migratie, Anneleen Van Bossuyt, tijdens een ontmoeting met de pers op de Belgische ambassade, schrijft Actualité.cd. Van Bossuyt is momenteel op werkbezoek in de Congolese hoofdstad, waar ze gesprekken voert met de autoriteiten over migratievraagstukken.

Volgens de minister kampt België al maanden met een sterke stijging van het aantal asielzoekers uit de DR Congo. “De cijfers exploderen: van bijna 1.250 aanvragen in 2023 naar 2.500 in 2025. Ook in de eerste maanden van dit jaar zet die stijging zich voort. Dat is veel te veel”,  verklaarde ze.

Strengere aanpak

Tijdens haar bezoek wil Van Bossuyt de Congolese bevolking bewust maken van de risico’s van irreguliere migratie. Ze benadrukte dat België een “streng maar rechtvaardig” migratiebeleid nastreeft.

“Congolezen zijn welkom, maar enkel als ze de wetten en procedures respecteren. Mijn beleid is gebaseerd op rechtvaardigheid, verantwoordelijkheid en menselijkheid”, aldus de minister, die in België wel erg omstreden is door haar aanpak en het niet-naleven van rechterlijke uitspraken.

Van Bossuyt herinnerde eraan dat asielprocedures gebaseerd zijn op internationale verdragen, zoals de Conventie van Genève, en enkel gelden voor personen die vervolging vrezen. Volgens haar komt een groot deel van de Congolese asielzoekers uit Kinshasa en niet uit conflictgebieden in het oosten van het land, waardoor er vaak geen sprake zou zijn van een reëel risico.

Daarnaast waarschuwde ze voor misbruik van de procedures. Het gebruik van valse verklaringen of documenten noemde ze fraude. Ook het aanvragen van asiel na binnenkomst met een Schengenvisum beschouwt ze als een verkeerd gebruik van de regels, aangezien dit visum bedoeld is voor kort verblijf, zoals toerisme, familiebezoek of zakenreizen.

Risico op uitwijzing

Van Bossuyt gaf aan dat personen die procedures misbruiken een negatieve beslissing riskeren en het land moeten verlaten. Ze ontvangen een bevel om het grondgebied te verlaten binnen een korte termijn.

Wie hier geen gevolg aan geeft, belandt volgens haar in de illegaliteit, zonder recht op werk of sociale steun. Bovendien lopen deze personen het risico om opgepakt te worden en in een gesloten centrum te worden geplaatst, met het oog op gedwongen terugkeer naar de DR Congo.

Complexe oorzaken van migratie

België en Congo hebben nauwe historische banden, wat zich vertaalt in een aanzienlijke Congolese gemeenschap in België, bestaande uit studenten, werknemers en families. De recente stijging van het aantal asielaanvragen past in die bredere context.

Volgens waarnemers zijn er verschillende oorzaken voor de stijging. Die variëren van aanhoudende politieke spanningen tot onveiligheid in het oosten van het land, waar AFC/M23 actief is, evenals economische achteruitgang en groeiende armoede.

Ondanks officiële verklaringen blijft de binnenlandse situatie in de DR Congo volgens velen nauwelijks verbeteren, wat de migratiedruk richting Europa voort aanwakkert.

© CongoForum, 14.04.26 (rk)

Beeld – bron: Kinshasa/Radio Okapi