GOMA – In het oosten van Congo blijven de gevolgen van de klimaatverandering en de onveiligheid talloze families op de vlucht drijven. In de streek van Nyiragongo, in Noord-Kivu, proberen vandaag meer dan 60 ontheemde mannen en vrouwen hun leven opnieuw op te bouwen via duurzame landbouw.
Deze ontheemden, vooral afkomstig uit Zuid-Kivu, zijn gevlucht voor het geweld tussen het Congolese leger en de M23-rebellen en de degradatie van hun landbouwgrond als gevolg klimaatschommelingen. In Mudja, een ‘groupement’ ten noordwesten van de stad Goma, veranderen ze nu terreinen bedekt met vulkanische stenen in moestuinen, stelt Actualité.cd vast.
In het ochtendlicht zijn mannen en vrouwen druk aan het werk op een akker die werd ingericht met steun van de ‘Association des Jeunes Visionnaires pour le Développement du Congo’, in samenwerking met Misereor en de katholieke Kerk in Goma. Hier vormt elk bewerkt perceel een overwinning op een vijandige omgeving. De ontheemden verbouwen er onder meer amarant, kolen en uien om in de behoeften van hun families te voorzien.
“Bij ons bracht de grond niets meer op. Om te voorkomen dat de kinderen van honger zouden sterven, heb ik me aangesloten bij de anderen die hier wonen. We krijgen begeleiding en ik kan zeggen dat het werkt, ook al is het niet gemakkelijk”, getuigt Justine Kaghoma, een boerin, afkomstig uit Kavumu in Zuid-Kivu, terwijl ze een vers geoogste bos amarant in haar handen houdt.
Naast haar vertelt Aline Bahati, afkomstig uit Walungu, dat klimaatontheemden grotendeels vergeten blijven. “De klimaatverandering is een realiteit. Ik ben gevlucht voor de hongersnood omdat we niet meer konden verbouwen zoals vroeger. Men spreekt vaak over oorlogsslachtoffers, maar zelden over klimaatslachtoffers. Ook wij lijden en hebben hulp nodig”, legt ze uit.
Diezelfde realiteit kent André Alimasi, afkomstig uit Bushushu in het gebied Kalehe, waar overstromingen zijn huis en al zijn bezittingen weg vaagden.
Rond 9 uur ’s ochtends beginnen ze aan de oogst. Justin Mutabesha, klimaatactivist binnen de AJVDC, coördineert het werk van de dag. “We leren hen de klimaatuitdagingen te begrijpen, het milieu te beschermen en concreet te handelen om onze planeet te behouden”, zegt Justin.
Naast landbouwproductie wil het project ook een plek zijn voor gemeenschappelijk en ecologisch leren. De begunstigden delen de oogst onder de families en bouwen geleidelijk een nieuwe solidariteit op binnen de gastgemeenschap.
“We zijn hier één familie geworden. We worden goed ontvangen door de lokale bevolking, ondanks onze andere afkomst. We bewerken zelfs akkers die toebehoren aan mensen die ons simpelweg hun vertrouwen hebben gegeven”, vertelt Louise Bahati met een glimlach.
De Democratische Republiek Congo behoort tot de landen die het meest kwetsbaar zijn voor de gevolgen van de klimaatverandering. Overstromingen, langdurige droogtes, stijgende temperaturen en verstoorde landbouwcycli verergeren de voedselonzekerheid en doen families wegtrekken naar andere oorden.
Via haar gemeenschaps- en schooltuinen probeert de AJVDC een lokaal antwoord te bieden op deze veiligheids- en klimaatcrisis. De organisatie doet ook aan milieu-educatie in verschillende scholen in Goma en Zuid-Kivu, waaronder de lagere school Nengapeta in Mugunga en de lagere school Shanga in de parochie Bobandana.
Voor de initiatiefnemers van het project zijn de landbouwinitiatieven uitgegroeid tot echte pedagogische instrumenten om gemeenschappen en leerlingen bewust te maken van het belang van milieubescherming.
Wegens de omvang van de noden roepen de verantwoordelijken van de AJVDC de Congolese regering en technische en financiële partners op om lokale initiatieven rond klimaatresistentie in de provincies Noord- en Zuid-Kivu nog meer te ondersteunen.
© CongoForum, 18.05.26 (rk)
Beeld – bron: Google Maps
