Persbericht – Brussel, 12 november 2025
Een zware stilte
BRUSSEL – Caritas International en Justice & Paix Belgique doen een dringende oproep om de stilte rond een conflict in het westen van de Democratische Republiek Congo te doorbreken. Dit conflict heeft sinds juni 2022 een uitermate ontwrichtende impact op de provincies Maï-Ndombe, Kwilu, Kwango, Kinshasa en Centraal-Kongo.
De internationale aandacht is sterk gericht op het aanhoudende geweld in het oosten van de DR Congo. Maar ondertussen wordt de situatie in het westen genegeerd. Niet erg ver van de hoofdstad Kinshasa zijn er spanningen die tot openlijk geweld leiden, de sociale cohesie bedreigen en de politieke stabiliteit ondermijnen. Spanningen die te maken hebben met spanningen over gronden en identitaire factoren.
Meer dan 280.000 mensen sloegen al op de vlucht als gevolg van de onveiligheid en een politieke en humanitaire crisis. 1 op 2 personen lijdt onder de voedselcrisis in het gebied. 30% van de kinderen gaat niet naar school, soms zelfs sinds meer dan drie jaar.
Alles begon met een conflict over de bezetting van gronden tussen twee bevolkingsgroepen, de Teke en de Yaka. De zogenaamde Mobondomilities zaaiden onrust en wakkerden de spanningen nog aan.
« Ze arriveerden rond 3 uur ’s ochtends. Ik had nog de tijd om me te verstoppen in de brousse. Maar mijn man werd met een machete om het leven gebracht. »
— B.K., een inwoonster van Kibirika (Maï-Ndombe)
Campagne om stilte te doorbreken
Om het werk op het terrein te ondersteunen en rond de crisis te mobiliseren in België lanceren Caritas International en Justice & Paix Belgique nu een campagne om de Belgische bevolking te sensibiliseren over dit verwaarloosde conflict dat het westen van de DR Congo ernstig raakt.
De campagne wil via de pers en de sociale media de aandacht vestigen op de sprekende beelden die de Belgische fotograaf Colin Delfosse maakte over de crisis. Een heel sterk beeld uit dit werk, dat centraal staat op de tentoonstelling over ‘Vergeten crisissen’ bij Géopolis in Brussel, zal online geleidelijk zichtbaar worden. Dit staat symbool voor de wijze waarop het woord en publieke aandacht essentieel zijn om een conflict te erkennen dat te lang onzichtbaar bleef.
Wil je meer weten over de campagne en mee de stilte doorbreken? Surf dan naar https://eenzwarestilte.be.
Eén jaar onderzoek en een bijzonder rapport
De situatie in het getroffen gebied verslechterde snel, en de bevolking werd met heel wat bedreigingen geconfronteerd. Caritas International en Justice & Paix, die mee als eersten reageerden, kozen voor samenwerking met het onafhankelijke instituut IPIS om een nooit gezien onderzoek uit te voeren. De resultaten van dit onderzoek worden op 20 november in Brussel voorgesteld met een panel van experts. Het onderzoeksrapport belicht de gebeurtenissen in het westen van Congo en gaat over hefbomen die te gebruiken zijn om de crisis te de-escaleren en tot een duurzame oplossing te komen.
« Humanitaire steun is niet genoeg. Er moet ook worden gesleuteld aan de structurele oorzaken. We moeten alle spelers mobiliseren om samen een antwoord te geven. »
— John Elanga, verantwoordelijk voor noodsituaties bij Caritas International in Kinshasa
Het werk op het terrein
Als reactie op de crisis in het westen van de DR Congo voeren Caritas International en zeven partnerorganisaties het project “Lisanga” (Samen) uit. Dit project, dat 3,2 miljoen euro kost (waarvan 3 miljoen euro afkomstig van DG-ECHO), richt zich tussen 2024 en 2026 op 30.000 ontheemden, teruggekeerde mensen en gastfamilies in Kwamouth (in de provincie Maï-Ndombe) en Maluku (een rurale gemeente die valt onder Kinshasa).
De acties hebben te maken met gezondheidszorg, onderwijs, voedselzekerheid, de versterking van het maatschappelijke weefsel en bescherming tegen gendergerelateerd geweld. Er zijn al meer dan 12.000 medische consulten, 1.100 bevallingen en 1.300 kinderen in behandeling geregistreerd. Scholen zijn heropend, boeren hebben materiaal ontvangen en de inrichting van gemeenschappelijke ruimtes bevordert de dialoog tussen gemeenschappen.
Bron: persbericht Caritas International en Justice & Paix Belgique, 12.11.25
Beeld: © Colin Delfosse
Caritas International is een organisatie die slachtoffers van geweld, natuurrampen en armoede helpt, zowel in België als daarbuiten. De organisatie biedt humanitaire hulp, geeft begeleiding aan migranten en vluchtelingen in België (zoals juridische, psychosociale en administratieve steun) en werkt aan duurzame ontwikkeling en sociale rechtvaardigheid wereldwijd.
Justice & Paix is een vzw en een ngo die burgers, politieke verantwoordelijken, het verenigingsleven en leerkrachten aanspreekt en sensibiliseert rond internationale conflicten, democratie en milieu. De organisatie stelt concrete alternatieven voor conflictsituaties voor en werkt nauw samen met partners in België en het buitenland. Ze zet burgers aan tot engagement via vorming, sensibilisering en onderzoekswerk.
International Peace Information Service (IPIS) is een onafhankelijk onderzoeksinstituut dat informatie verzamelt, analyseert, capaciteiten versterkt en beleidsadvies verstrekt om organisaties te ondersteunen die werken rond duurzame vrede, duurzame ontwikkeling en mensenrechten.
