DAKAR –  Uit onderzoek van het ‘Plateforme de Protection des Lanceurs d’Alerte en Afrique’ (PPLAAF) blijkt dat de familie van Guy Loando, de Congolese minister van Ruimtelijke Ordening, aandelen bezit in een bedrijf dat betrokken is bij wegenwerken tussen Kinshasa en Matadi. Het bedrijf kreeg contracten toegekend voor een bedrag van 70 miljoen dollar.

Het onderzoek werd uitgevoerd door het platform, in samenwerking met Actualité.cd, De Standaard, Le Soir en OCCRP (Organized Crime and Corruption Reporting Project). PPLAAF wijst op de nauwe banden tussen Loando, die voordien senator was, en de eigenaar van de voornaamste onderneming die bezig is met de wegenwerken.

De Algemene Inspectie van Financiën (IGF) stelde ondertussen vast dat de bedragen in contracten fel overdreven waren en dat er overheidsgeld werd verdonkeremaand. Al in 2021 pleitte het IGF voor gerechtelijke vervolging in de zaak.

Dirk Shaka van de coalitie ‘Le Congo n’est pas à vendre’ wijst op de duidelijke aanwijzingen van corruptie. Hij stelt dat dat de verantwoordelijken niet worden vervolgd en dat de belangen van de burgers niet worden beschermd.

De Congolese regering werkt voor infrastructuurprojecten vaak samen met private ondernemingen. De bedrijven financieren dan de werken en recupereren hun geld via stortingen van de overheid of een deel van de te innen tolgelden.

Chinese zakenman

Voor de ‘autosnelweg’ tussen Kinshasa en Matadi is er sprake van een contract van 514 miljoen dollar. De private partner voor dat dossier is SOPECO, met als enige aandeelhouder Cong ‘Simon’ Maohuai, een Chinese zakenman die nauwe banden heeft met de familie van ex-president Joseph Kabila.

SOPECO en andere Chinese bedrijven financieren maar een stukje van het project. De onderneming kan in ruil rekenen op een deel van de tolheffingen en forfaitaire betalingen vanwege de staat.

SOPECO en zijn partners kunnen ook een beroep doen op onderaannemers. Eén van de gekozen onderaannemers was de firma SIC die opdrachten in de wacht sleepte voor een totaal bedrag van 70 miljoen dollar. Guy Loando en zijn echtgenote waren aandeelhouders van SIC toen het in 2019 een contract binnenhaalde. Loando is ook dikke maatjes met Cong ‘Simon’ Maohuai.

Loando was ook aandeelhouder van de Congo Construction Company (CCC), die vanuit het buitenland 55 miljoen dollar aan financiering ontving. Dat geld was naar verluidt bestemd voor Joseph Kabila en zijn naaste omgeving.

Rapport IGF

Kort voor de benoeming van Loando tot minister in 2021 publiceerde het IGF een rapport over het project Kinshasa-Matadi. De Inspectie pleitte daarin voor een gerechtelijke vervolging van de Chinese zakenman en een aantal Congolese ambtenaren wegens verduistering van gelden.

Guy Loando verklaarde geen persoonlijk voordeel te hebben gehad en zei ook geen aandeelhouder te zijn. De minister weigerde om verdere vragen te beantwoorden.

“Het ontbreken van overheidscontrole creëert een vruchtbare voedingsbodem voor corruptie”, zegt Jimmy Kandé, die deel uit maakt van de leiding van PPLAAF. “De straffeloosheid aanpakken is essentieel om de openbare diensten te verdedigen die aan de Congolese bevolking worden ontzegd.”

Bron: persbericht PPLAAF, 18.07.25

Beeld – bron: Pexels