
KINSHASA – Journalist en onderzoeker Claude Sengenya zegt dat inschattingsfouten er voor gezorgd hebben dat de Congolese autoriteiten en de publieke opinie pas laat de ware aard van de ADF (Allied Democratic Forces) hebben begrepen.
Bij Actualité.cd wijst Claude Sengenya erop dat de ADF oorspronkelijk een politiek-militaire groepering was die haar toevlucht had gezocht in de DR Congo, in de hoop om de macht in Oeganda te veroveren. Maar sinds 2017 zouden verschillende rapporten, gepubliceerd door zowel de Verenigde Naties als onafhankelijke onderzoeksgroepen, en getuigenissen van voormalige strijders melding maken van een ingrijpende verandering. De ADF evolueerde tot een jihadistische groepering die banden heeft met de Islamitische Staat, waarvan zij vandaag de ‘provincie Centraal-Afrika’ zouden vormen.
Volgens Sengenya zou de Congolese veiligheidsdienst deze ontwikkeling al in een zeer vroeg stadium hebben gesignaleerd, aangezien het leger een van de eerste instellingen was die waarschuwde voor de aanwezigheid van jihadisten in Beni. De onderzoeker is echter van mening dat deze vroege waarschuwing van het leger botste met een strikt politieke interpretatie van het fenomeen, zowel vanuit de gemeenschappen als vanuit de elites en de leiders. Hij verwijst naar een klimaat van wantrouwen waarin de eerste militaire waarschuwingen werden geïnterpreteerd als een manoeuvre om een derde ambtstermijn van Joseph Kabila in de hand te werken, of als een verzinsel om de eisen van de oppositie in diskrediet te brengen.
Sommige onderzoeksrapporten zouden zelfs zo ver zijn gegaan dat ze het Congolese leger ervan beschuldigden zelf verantwoordelijk te zijn voor moorden op burgers die aan de ADF werden toegeschreven. Deze verwarring zou, aldus Claude Sengenya, het inzicht in de werkelijke identiteit van de strijders en de uitwerking van een passende strategie aanzienlijk hebben vertraagd; een vertraging die pas na 2019, en vervolgens na 2022, zou zijn afgenomen, toen de politieke spelers erkenden dat er jihadisten waren in Beni, op basis van meer gedetailleerde veiligheidsinformatie.
Sengenya meent dat het leger momenteel, zowel in Ituri als elders, een duidelijk omschreven strijd voert tegen een jihadistische groepering. De hoogste leiders zouden zich daar volledig moeten bewust van zijn, volgens de onderzoeker.
Aanhoudende tegenstrijdige politieke uitspraken ter plaatse zaaien volgens hem permanente verwarring binnen de lokale gemeenschappen. Hij noemt het voorbeeld van militairen die aan de bevolking proberen uit te leggen dat hun tegenstanders jihadisten zijn, maar daarbij worden geconfronteerd met afwijkende versies die lokaal door gekozen vertegenwoordigers worden verspreid.
Claude Sengenya is wel tevreden over het recente forum over de ADF, dat plaatsvond in Beni. Dat forum werd bijgewoond door de voorzitter van de Nationale Assemblee, Aimé Boji.
Het initiatief is volgens Sengenya een stap vooruit.
De onderzoeker pleit ervoor om een collectieve visie op de rebellen te hebben, noodzakelijk voor een doeltreffende strategie tegen het geweld.
© CongoForum, 31.07.26 (em)
Beeld – bron: Justiceinfo.net